راویان هفت گنبد

منظومه‌های هفت‌پیکر، خسرو و شیرین و لیلی و مجنون حکیم نظامی گنجه‌ای، نقطۀ اوج و اعتلای منظومه‌های غنایی به‌شمار می‌آیند. شاعر داستان‌پرداز، هر سه اثر غنایی خود را کم و بیش، به صناعات بیانی و بدیعی، آراسته است. با این‌همه از نظر ساختار روایی و داستانی، هفت‌پیکر، نسبت به خسرو و شیرین و لیلی و مجنون، ساختاری پیچیده‌تر و به‌اصطلاح فرم‌گراتر دارد. خسرو و شیرین و لیلی و مجنون، روایتی خطی و یک‌لَخت دارند که از کودکی تا مرگ شخصیّت‌ها را در بر می‌گیرد. امّا در هفت‌پیکر نیز هرچند روایت خطی زندگی بهرام گور آمده است، متن منظومه، ساختار روایی پیچیده و چندلایه‌ای دارد، بدین معنا که شاعر داستان‌پرداز، به‌سبب الزام خود به عدد «هفت»، هفت داستان، هفت شبانه‌روز برای قصه‌گویی و هفت راوی را در آن گنجانده است. در کتاب بسیار خواندنی حاضر سعی شده است که ساختارهای روایی متمایز و نوپدید متن هفت‌پیکر، بر اساس نظریۀ روایت‌شناسی ساختارگرا، و همچنین بر مبنای تحلیل‌های متن‌شناختی و روایت‌شناختی تبیین شوند. برخی مباحث همچون مراعات نظیر روایی یا همبسته‌های روایی ‌ـ که دلالت بر الزام در کاربرد سازه‌هایی روایی همچون هفت حکایت، هفت شبانه‌روز، هفت راوی، هفت گنبد و هفت سیّاره دارند، برای نخستین بار در این کتاب بررسی می‌شوند. در این کتاب، همچنین گزیده‌ای مفصل و دقیق از متن هفت‌پیکر به‌دشت داده شده است، چراکه هدف اصلی در نقد و تحلیل متون ادبی، نزدیک ساختن مخاطبان و علاقه‌مندان ادبی به متون ادبی است و لازم است مخاطبان، با خود متن نیز رویاروی شوند.